Zostałeś zalogowany. Za X sek. strona zostanie przeładowana.
×zamknij
Korzystaj z serwisu jako: Dzięki temu otrzymasz treści dopasowane do Twoich potrzeb.
Zobacz również:
< powrót

Oberek i mazurek

poziom: szkoła podstawowa
czas trwania: 45 min

Temat lekcji: Oberek i mazurek

 

Scenariusz lekcji dla szkół podstawowych

 

Czas trwania lekcji: 45 minut

 

Cele ogólne:

  • rozwijanie muzykalności, wrażliwości muzycznej;
  • rozwijanie zainteresowań i zamiłowań muzycznych;

Cele operacyjne:

  • zapoznanie uczniów z polskimi tańcami narodowymi (oberkiem) oraz tańcem stylizowanym (mazurkiem);
  • przypomnienie „Mazurka Dąbrowskiego”;
  • rozwijanie wyobraźni muzycznej; 

Cele wychowawcze:

  • rozwijanie wrażliwości uczniów na muzykę.

Treści z podstawy programowej:

  • Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji. Uczeń:
  • stosuje podstawowe pojęcia muzyczne (melodia, akompaniament, rytm, dźwięk, akord, gama, tempo);
  • wykorzystuje w śpiewie oraz w grze na instrumentach znajomość pojęć i terminów muzycznych określających podstawowe elementy muzyki (melodię, rytm, harmonię, agogikę, dynamikę, artykulację);
  • odczytuje i zapisuje elementy notacji muzycznej (nazwy siedmiu dźwięków gamy oraz ich położenie na pięciolinii, klucz wiolinowy, znaki graficzne pięciu wartości rytmicznych nut i pauz, podstawowe oznaczenia metryczne, agogiczne, dynamiczne i artykulacyjne);
  • poprawnie używa nazw podstawowych instrumentów muzycznych, głosów ludzkich (sopran, alt, tenor, bas) i zespołów wykonawczych (np. chór, orkiestra);
  • określa charakterystyczne cechy polskich tańców narodowych (oberka);
  • korzysta z multimedialnych źródeł muzyki i informacji o muzyce;

Tworzenie wypowiedzi. Uczeń:

  • poprawnie śpiewa z pamięci polski hymn narodowy;

Analiza i interpretacja tekstów kultury. Uczeń:

  • rozpoznaje charakterystyczne cechy polskich tańców narodowych;
  • świadomie odbiera muzykę – słucha (słuchanie analityczne, ukierunkowane przez nauczyciela na wybrane cechy utworu);
  • charakteryzuje wybrane utwory muzyczne wysłuchane i omówione na zajęciach oraz inne, określając cechy muzyki, które decydują o charakterze utworu;
  • interpretuje (gra i śpiewa) utwory zgodnie ze wskazówkami wykonawczymi umieszczonymi w nutach oraz własnym odczuwaniem muzyki.

Materiały:

  • laptop z podłączonymi głośnikami i dostępem do Internetu;
  • rzutnik multimedialny;
  • prezentacja na temat oberka i mazurka;
  • zapis nutowy Mazurka Dąbrowskiego w obsadzie na głos solo, fortepian, głos z fortepianem, duet, orkiestrę symfoniczną, chór mieszany;
  • nagranie Mazurka Dąbrowskiego;
  • nagranie występu Zespołu Pieśni i Tańca Nowa Huta;

Metody nauczania:

  • pogadanka
  • pokaz
  • ćwiczenia

Formy:

  • praca indywidualna
  • praca zbiorowa

Przebieg lekcji:

1. Faza wstępna

  • Powitanie
  • Sprawdzenie obecności
  • Podanie tematu lekcji

2. Faza realizacyjna

  • Przypomnienie wiadomości na temat polskich tańców narodowych: polonez, krakowiak, mazur, oberek, kujawiak.
  • Prezentacja nagrania występu Zespołu Pieśni i Tańca Nowa Huta – uczniowie otrzymują karty pracy, na których mają podane cechy kujawiaka (taniec omówiony na wcześniejszych lekcjach), oglądają fragment występu. W pierwszej części zespół tańczy kujawiaka, w części drugiej oberka – uczniowie określają jego cechy charakterystyczne (charakter, tempo, metrum: czy parzyste czy nieparzyste).
  • Omówienie cech charakterystycznych oberka – prezentacja, uczniowie poprawiają ewentualne błędy w swoich kartach pracy:
    • dawna nazwa: obertas, wykrętacz, zawijacz
    • charakter: żywy
    • pochodzenie: Mazowsze
    • metrum:        lub 
    • tempo: szybkie
  • Nauczyciel przypomina, że oprócz tańców do tańczenia są także tańce do słuchania (stylizowane). Takim tańcem jest mazurek, który jest tańcem stylizowanym łączącym rytmy mazura, oberka i kujawiaka. Najczęściej ma budowę ABA, gdzie części skrajne kontrastują charakterem z częścią środkową. Aby taki kontrast uzyskać kompozytorzy zestawiają ze sobą następujące tańce:

kujawiak – oberek – kujawiak

mazur – kujawiak – mazur itp.

Najpiękniejsze mazurki pisał Fryderyk Chopin.

Można zademonstrować nagranie mazurka:

Mazurek D op. 33 nr 2 (oberek – mazur – oberek)

lub Mazurek F op. 68 nr 3 (mazur – oberek – mazur).

  • Nauczyciel pyta czy dzieci kiedyś słyszały już tytuł Mazurek. Taki tytuł nosi polski hymn narodowy: Mazurek Dąbrowskiego. Hymn, jako Pieśń Legionów Polskich we Włoszech, został napisany przez Józefa Wybickiego. Pieśń powstała w dniach 16-19 lipca 1797 roku we włoskim miasteczku Reggio nell'Emilia w Republice Cisalpińskiej (w dzisiejszych Włoszech). Pierwszy raz została wykonana publicznie 20 lipca 1797 roku. Od samego początku z aplauzem została przyjęta przez Legiony Dąbrowskiego. Z początkiem 1798 r. znana była już we wszystkich zaborach. Śpiewana była podczas triumfalnego wjazdu gen. Henryka Dąbrowskiego i Józefa Wybickiego do Poznania 3 listopada 1806 r., podczas powstania listopadowego (1830 r.), styczniowego (1863 r.), przez Polaków na Wielkiej Emigracji, w czasie rewolucji 1905 r., I i II wojny światowej.
  • Przypomnienie tekstu hymnu i jego roli jako symbolu narodowego. Nauczyciel pyta uczniów, kiedy hymn jest wykonywany i jak należy się zachowywać w trakcie jego prezentacji. Następnie uczniowie śpiewają dwie pierwsze zwrotki (najlepiej na stojąco w postawie na baczność).
  • Po zaśpiewaniu hymnu uczniowie siadają, a nauczyciel informuje ich, że jeden utwór można wykonywać na wiele sposób dzięki zmienianiu obsady. Obsada może być bardzo różna:
  • głos solowy
  • instrument solowy (fortepian)
  • duet – 2 głosy
  • duet – głos i fortepian
  • chór mieszany (soprany, alty, tenory, basy)
  • orkiestra symfoniczna – zapis dla orkiestry to partytura.

W partyturze instrumenty zapisane są w następującej kolejności:

 

- flet pikolo

- flety poprzeczne (I, II)

- oboje (I, II)

- rożek angielski

 

- klarnet in Es

- klarnety in B (I, II)

- fagoty (I, II)

- kontrafagot

- waltornie in F (I, II)

- waltornie in F (I, II)

- trąbki in C (I, II, III, IV)

- puzony (I, II, III)

- tuba

 

- kotły

- werbel

- bęben wielki

- talerze

 

- skrzypce I

- skrzypce II

- altówki

- wiolonczele

- kontrabasy

3. Faza podsumowująca

  • Powtórzenie wiadomości o oberku i mazurku.
  • Odśpiewanie hymnu z akompaniamentem

 

Katarzyna Broj

 

 

Zobacz dodatkowe informacje o oberku

pobierz pliki

pobierz plikipobierz wszystkie pliki
drukuj pdf

zobacz również:

Pieśń cz. 2 +dodaj do schowka
Nauka
Scenariusze lekcji

Scenariusz lekcji dla kl. VI-VII szkół podstawowych

Pieśń cz. 1 +dodaj do schowka
Nauka
Scenariusze lekcji

Scenariusz lekcji dla klas VI-VII szkoły podstawowej

Najważniejsze dzieła muzyki filmowej cz. 2 +dodaj do schowka
Nauka
Scenariusze lekcji

Scenariusz lekcji dla kl. VII szkoły podstawowej 

Najważniejsze dzieła muzyki filmowej cz. 1 +dodaj do schowka
Nauka
Scenariusze lekcji

Scenariusz lekcji dla kl. VII szkoły podstawowej