Zostałeś zalogowany. Za X sek. strona zostanie przeładowana.
×zamknij
Korzystaj z serwisu jako: Dzięki temu otrzymasz treści dopasowane do Twoich potrzeb.
Zobacz również:
< powrót

Dymitr Szostakowicz | V Symfonia d-moll op. 47

kompozytor: Dymitr Szostakowicz
rodzaj: instrumentalne
V Symfonia d-moll op. 47 | Dymitr Szostakowicz

Prawykonanie V Symfonii skończyło się półgodzinną owacją 

Części utworu:

Moderato

Allegretto

Largo

Allegro non troppo

 

Także sam Szostakowicz czuł się zagrożony. V Symfonię skomponował po niemal dwóch latach milczenia, kiedy to atak na jego utwory przypuściła stalinowska krytyka. Zastraszany, wycofał już wcześniej prawykonanie IV Symfonii. W tym większym napięciu oczekiwano jego powrotu.

V Symfonia powstała zaskakująco szybko, w ciągu kilku miesięcy 1937 roku (Largo Szostakowicz skomponował w ciągu zaledwie trzech dni). Po raz pierwszy zabrzmiała jesienią tego samego roku w filharmonii w Leningradzie i zaskoczyła słuchaczy.

W tekście napisanym na okoliczność prawykonania Szostakowicz tłumaczył, że V Symfonia to jego przeprosiny za Lady Makbet mceńskiego powiatu i niewykonaną IV Symfonię. Zmuszony do kompromisu, uprościł język muzyczny. Zrezygnował z poszukiwania nowych środków i sprostał oczekiwaniom władzy oraz publiczności, która jeszcze przed zakończeniem dzieła zaczęła wstawać z miejsc, owacja zaś trwała ponad pół godziny. Także kolejne wykonania zagraniczne przyjmowane były entuzjastycznie i V Symfonia weszła do światowego repertuaru orkiestrowego.  

W muzyce V Symfonii słychać wpływy wielkich symfoników przeszłości: Beethovena, Czajkowskiego, Mahlera. Czteroczęściowe dzieło wieńczy patetyczny finał w tonacji durowej, który – jak próbował przekonać Szostakowicz – przełamuje pesymistyczny wyraz symfonii, źle postrzegany przez sowieckich krytyków. Wielu słuchaczy miało jednak odmienne wrażenie, odbierając to pozornie radosne i tryumfalne zakończenie jako szczególnie tragiczne czy wręcz bolesne. Muzykolodzy doszukali się nawet kilku aluzji – muzycznych bądź poetyckich – do fragmentów utworów samego Szostakowicza bądź innych kompozytorów, przedstawiających kaźń.

Prawykonanie V Symfonii poprowadził Eugeniusz Mrawiński, młody i mało znany wówczas dyrygent. Był to początek jego wielkiej kariery oraz dalszej udanej współpracy z kompozytorem – Mrawiński później zasłynął jako wybitny odtwórca dzieł Szostakowicza.

 

Monika Pasiecznik

 

 

 

Obraz:  „Na zesłanie”, Witold Pruszkowski, Wikimedia Commons, PD

 

drukuj pdf

zobacz również:

Hector Berlioz | Symfonia Fantastyczna +dodaj do schowka
Kanon

Utwór stworzony pod wpływem silnego uczucia Berlioza do przyszłej żony

Gustav Mahler | I Symfonia D-dur Tytan +dodaj do schowka
Kanon

I Symfonia jest jak kiełkujące ziarno. W postaci zalążkowej znaleźć tu można najważniejsze idee dla późniejszej twórczości Mahlera

Édouard Lalo | Symfonia hiszpańska d-moll op. 21 +dodaj do schowka
Kanon

Twór pośredni między symfonią i koncertem skrzypcowym

Aram Chaczaturian | Taniec z szablami z baletu Gajane +dodaj do schowka
Kanon

Kompozycja z gatunku wszechobecnych – pojawia się w filmach, reklamach, przeróbkach popowych i rockowych